INFORMACJE

Rynek Lotniczy

Linie Lotnicze

Porty Lotnicze

Samoloty

Drony

Dostawcy Usług

Prawo

Turystyka

BRANŻA

Nawigacja powietrzna

Innowacje & Technologie

Personalne

Rozmowy PRTL.pl

Komentarz tygodnia

Aviation Breakfast

Polski Klub Lotniczy

Przegląd prasy

INNE

Księgarnia

Szkolenia i konferencje

Studenckie koła i org. lotnicze

Znajdź pracę

Katalog firm

Przydatne linki

REKLAMA





Partnerzy portalu



Language selection


English Deutsch French Russian

Publikacje


Ustawa o CPK – zmiany w obszarze lotniskowym

Krzysztof Łyszyk, 2018-06-27
     

O projekcie CPK powiedziano już wiele. W ostatnim czasie w dyskusji publicznej dominował temat kosztów społecznych oraz przyszłość lotnisk w województwie mazowieckim. Te kwestie w dalszej perspektywie, zakładając że inwestycja będzie realizowana, są niewątpliwie bardzo istotne. Poniżej, chciałbym zaproponować jednak trochę inne spojrzenie, koncentrując się raczej na tym, co uchwalona w ostatnim czasie ustawa o Centralnym Porcie Komunikacyjnym przynosi nam w krótkiej perspektywie, w zasadzie od dziś.

 

Minister Lotnictwa

 

Ustawa o CPK przypieczętowała kluczową – już od dłuższego czasu – rolę Pełnomocnika ds. Centralnego Portu Komunikacyjnego w obszarze lotniskowym w Polsce. Z dniem 20 czerwca, kiedy to nowe przepisy weszły w życie, Minister Mikołaj Wild stał się de facto Ministrem Lotnictwa.

 

Co decyduje o tak mocnej pozycji? Zgodnie z ustawą Pełnomocnik jest sekretarzem lub podsekretarzem stanu w ministerstwie właściwym do spraw transportu (obecnie Ministerstwo Infrastruktury). Inaczej niż inni sekretarze i podsekretarze stanu, nie jest powoływany na wniosek ministra kierującego tym resortem, a bezpośrednio przez Prezesa Rady Ministrów, który tej decyzji z ministrem nie musi uzgadniać. To daje dużą niezależność i w rządowej hierarchii w zasadzie zrównuje Pełnomocnika ds. CPK z Ministrem Infrastruktury.

 

Silna pozycja Pełnomocnika wynika również z faktu, że nowa ustawa przekazuje mu nadzór nad kluczowymi podmiotami w obszarze lotniczym w Polsce tj. nad Polską Agencją Żeglugi Powietrznej, Prezesem Urzędu Lotnictwa Cywilnego oraz Przedsiębiorstwem Państwowym „Porty Lotnicze” (PPL). Poza orbitą jego wpływów (przynajmniej formalnie) pozostaje tworząca się właśnie Polska Grupa Lotnicza S.A. i przejmowany przez nią PLL LOT S.A.

 

Warto również podkreślić, że Pełnomocnik nie uzyskał ostatecznie w zasadzie żadnych istotnych kompetencji w obszarze kolejowym. Pełnomocnik będzie mógł jedynie opiniować projekty rządowych dokumentów strategicznych w zakresie infrastruktury transportowej, co w zasadzie i tak mógłby robić w ramach prac Rady Ministrów. Los tzw. kolejowego komponentu CPK pozostanie zatem w rękach Ministra Infrastruktury i podległych mu podmiotów sektora kolejowego, które – jak pokazuje historia prac nad Koncepcją CPK z drugiej połowy 2017 r. - raczej nie patrzą na ten projekt zbyt przychylnie.

 

Z chwilą wejścia w życie przepisów o CPK, Pełnomocnik jest umocowany i zobowiązany do formalnego rozpoczęcia działań związanych z megalotniskiem. Te działania będą mieć w dużej mierze charakter strategiczny i nadzorczy. Funkcję wykonawcze w stosunku do Pełnomocnika realizować będzie powołana przez Skarb Państwa, lecz podległa bezpośrednio Pełnomocnikowi, spółka celowa.

 

Spółka celowa

 

Spółka celowa to zgodnie z ustawą o CPK spółka z ograniczoną odpowiedzialnością, która zostanie utworzona w celu „przygotowania i realizacji Programu oraz koordynacji i kontroli realizacji przedsięwzięć” (art. 2 pkt 10).

 

Podstawowym celem spółki będzie więc przygotowanie, a później realizacja programu wieloletniego (w rozumieniu ustawy o finansach publicznych) określającego szczegółowe zadania składające się na projekt CPK: inwestycje, inwestycje towarzyszące oraz inne zadania. Przygotowany przez spółkę celową dokument, aby był wiążący i aby spółka mogła przystąpić do jego realizacji, musi zostać przyjęty przez Radę Ministrów w formie uchwały. Co niezwykle istotne, Program ma określać również zaangażowanie Budżetu Państwa w finansowanie poszczególnych przedsięwzięć. Wobec braku studium wykonalności uchwalenie Programu będzie więc chyba jak dotąd najważniejszym etapem realizacji projektu i momentem, w którym wreszcie poznamy założenia finansowe inwestycji i będziemy mogli ocenić jej realność.

 

W pierwszym okresie działalności, spółka celowa będzie odpowiedzialna również za przygotowanie projektu Dokumentu Wdrażającego, a więc szczegółowego planu zatwierdzanego przez Pełnomocnika, zgodnie z którym będzie następowała realizacja Programu.

 

Na dalszym etapie, po formalnym ukonstytuowaniu się i szczegółowym określeniu zadań, spółka celowa będzie zajmowała się m.in.:

  • nabywaniem (ze środków własnych) nieruchomości;
  • gospodarowaniem nieruchomościami przeznaczonymi na inwestycje;
  • wsparciem Skarbu Państwa w procesie ustalania odszkodowań i ich wypłaty;
  • prowadzeniem konsultacji społecznych;
  • wykonywaniem analiz środowiskowych, przestrzennych, ekonomicznych i technicznych;
  • wystąpieniem do wojewody o dokonanie rezerwacji obszaru inwestycji;
  • uzyskaniem decyzji o lokalizacji inwestycji w zakresie CPK;
  • zawieraniem i nadzorowaniem wykonania umów związanych z realizacją projektu (dostawy, usługi lub roboty budowlane);
  • koordynacją realizacji przedsięwzięć związanych z CPK.

 

Spółka celowa będzie też mogła zostać zaangażowana do realizacji innych zadań powierzonych jej przez Pełnomocnika. Te wszystkie prace spółka będzie mogła realizować samodzielnie lub przy wsparciu zewnętrznych podmiotów. W tym drugim przypadku przewidziano trzy formy współpracy – nie tylko zamówienia publiczne, ale również partnerstwo publiczno-prywatne oraz współpracę w formie koncesji na roboty budowlane lub usługi. Dopuszczono też możliwość zawiązywania samodzielnie, lub wspólnie z innymi podmiotami spółek zależnych, którym to podmiotom spółka celowa może powierzyć część swoich zadań.

 

W ustawie o CPK określono, że maksymalny limit wydatków budżetu państwa w latach 2018 – 2027 na spółkę celową i obsługę pełnomocnika to 30 mln PLN, z tego zaledwie 10 mln przewidziano na spółkę celową (jednorazowo w 2018 r.), natomiast 20 mln przewidziano na obsługę pełnomocnika (po 2 mln rocznie).

 

Sprawy kadrowe

 

Mocno odczuwalnym dla rynku skutkiem wejścia w życie nowych przepisów mogą być kwestie kadrowe.

 

Po pierwsze do obsadzenia jest pięć stanowisk w zarządzie spółki celowej i siedem w radzie nadzorczej. I tutaj może pojawić się pierwszy test: jak branża ocenia wiarygodność projektu. Nasuwa się bowiem pytanie, czy Ministrowi Wildowi uda się ściągnąć do spółki ekspertów lotniczych lub szerzej, osoby z mocnym doświadczeniem w infrastrukturze, czy też zarząd będzie polityczny.

 

To pierwsze może nie być takie proste, ponieważ CPK ciągle jest bardziej ideą niż koncepcją. Brakuje dobrej analityki, która tą ideę by uwiarygodniła. Na to wszystko nakłada się jeszcze specyficzna relacja zarządu spółki i Pełnomocnika ds. CPK. Pełnomocnik będzie określał cele, tworzył strategię i przekonywał do niej Radę Ministrów. Będzie też zbierał zasługi w przypadku sukcesu projektu. Ciężar realizacji pomysłów Pełnomocnika spadnie na spółkę celową, której zarząd przyjmie na siebie dużą odpowiedzialność za ich niewłaściwe wykonanie. Patrząc od strony formalnej, zarząd spółki celowej będzie miał nieporównywalnie mniejszą swobodę działania niż np. zarząd siostrzanego PPL.

 

Na to wszystko nakładają się sprawy finansowe. Spółka celowa – patrząc przez pryzmat jej zadań – ma bardzo mały budżet. Trudno sobie wyobrazić, jak ma przez wiele lat funkcjonować, skupywać nieruchomości nie mówiąc już o realizacji inwestycji, jeśli ma do dyspozycji 10 milionów złotych.

 

Ale sprawy kadrowe to nie tylko spółka celowa. Pamiętajmy również, że kierownictwo PPL, PAŻP oraz ULC obejmowało funkcje jeszcze przed uzyskaniem przez Ministra Wilda silnej pozycji w sektorze lotniczym. Nasuwa się pytanie czy nastąpi tutaj weryfikacja i nowe rozdanie.

 

Co dalej z PPL?

 

Póki co, kontrolowany przez Skarb Państwa PPL pozostaje najważniejszym i najsilniejszym graczem na polskim rynku lotniskowym. Jest to podmiot bardzo dobrze prosperujący, ze stabilnymi, ciągle rosnącymi przychodami. Biorąc pod uwagę fakt, że zgodnie z ustawą o Przedsiębiorstwie Państwowym „Porty Lotnicze” głównym celem PPL jest „budowa, przebudowa, utrzymanie i eksploatacja lotnisk”, z chwilą zawiązania spółki celowej i określenia w ramach jej Programu celu, jakim jest budowa CPK, PPL zyskają w zasadzie państwowego konkurenta. Naturalnym pytaniem jest więc, czy PPL będzie kontynuować działalność i jaka będzie jego rola w projekcie CPK.

 

Ta kwestia ciągle wydaje się nie być przesądzona. Można sobie bowiem wyobrazić, że komponent lotniczy zostanie zrealizowany w ramach współpracy PPL i spółki celowej np. w formie spółki joint venture, gdzie spółka celowa dostarczy nieruchomości, a PPL lotniskowe know-how, kadry oraz kapitał. Taka wspólna spółka mogłaby zbudować a następnie zarządzać infrastrukturą lotniskową CPK.

 

Z drugiej strony przepisy ustawy o CPK sugerują, że może mieć miejsce proces zupełnie odwrotny i marginalizacja, a w zasadzie „rozbiór” PPL. Po pierwsze wskazuje na to art. 108 ustawy o CPK, który stanowi, że Pełnomocnik może nieodpłatnie przejąć na rzecz Skarbu Państwa prawa do nieruchomości państwowej osoby prawnej, która nie jest spółką (PPL jest właśnie takim podmiotem), za jej zgodą, i przekazać nieruchomość, jako nieruchomość Skarbu Państwa, do gospodarowania przez spółkę celową. Co więcej, zgodnie z art. 131 tej ustawy w terminie 12 miesięcy od dnia jej wejścia w życie Prezes Rady Ministrów może nieodpłatnie przejąć na rzecz Skarbu Państwa udziały lub akcje należące do PPL, za jego zgodą. Pytanie o jakie udziały może chodzić? PPL jest udziałowcem 10 portów regionalnych (wkrótce może też Lotniska w Radomiu), spółki handlingowej, hotelowej oraz zajmującej się sprzątaniem lotnisk.

 


Krzysztof Łyszyk

Radca Prawny

Kancelaria Prawna KKLW

 

 

 

Tagi:

CPK | Inwestycje | Lotnisko | PPL | Rozwój


powrót


Aby otrzymać dostęp do komentowania artykułów musisz się zalogować.

LOGIN

HASŁO




Jeżeli nie masz jeszcze konta, załóż je teraz

Rejestracja


Komentarze do tego artykułu:

REKLAMA


REKLAMA



Informacje EKES



REKLAMA


Giełda transportowa
Clicktrans.pl







Home | O nas | Polityka prywatności | Korzystanie z serwisu | Reklama w portalu | Kontakt | Mapa strony